Afgewezen bij de politieselectie? Janiek weet hoe het voelt. Maar als je wéét dat je het in huis hebt, dan zet je door. Zo kwam Janiek na vier jaar toch op de Politieacademie. Lees hier haar verhaal, en negen belangrijke tips waar je wat mee kunt. ‘Voor de sporttest mag je dan voor het eerst naar de Politieacademie. Overal politieauto’s, overal mensen in uniform, toen kriebelde het wel', aldus Janiek.
Janiek: ‘Ik wilde zo graag bij de politie, maar hoe maak je dat bij je inschrijving duidelijk in 500 tekens? De eerste keer schreef ik een te algemene mail, denk ik achteraf. Ik snap nu wel dat ik er toen niet door kwam: mijn verhaal was misschien toch iets te standaard.’
Het is bij je inschrijving voor de politieselectie belangrijk dat je meteen specifiek bent. We lezen heel vaak zinnen als:
Dat zijn op zich zinnen die je kunt gebruiken, maar het gaat er uiteindelijk om waaruit blijkt dat? Wat maakt dat jij geschikt bent? Welke ervaring gaan jou helpen in dit werk?
Dat is best een uitdaging in 500 tekens. We vragen daarmee wat van je creativiteit, en dat is niet alleen omdat wij veel aanmeldingen in onze inbox krijgen. Het is ook omdat je straks op straat of in een proces-verbaal kort en bondig moet kunnen zijn.
Janiek: ‘Toen ik voor de tweede keer ging voor een inschrijving voor de politieselectie - ik was inmiddels begonnen aan een hbo-opleiding Social work - had ik mijn aanmelding echt een stuk concreter gemaakt. Toch kwam ik weer niet door die eerste ronde. Een andere vriendin deed inmiddels de hbo-opleiding tot politiekundige* en meerdere mensen om me heen waren wél een stap verder in de selectie. Dat was superfrustrerend. Ik wist dat ik geschikt was, dat het werk bij me zou passen, en ik vond het jammer dat ik dat niet kon laten zien.
Op mijn achttiende werkte ik al in de forensische psychiatrie. Mensen die agressief worden, de keuken eruit staan te trekken – ik ben de eerste die ertussen springt op zo’n moment. Ook leerde ik in de zorg goed communiceren. De cliënten die je hier tegenkomt, kom je ook tegen als je werkt als agent. Verwarde mensen, verslaafde mensen: ik heb al heel wat ervaring opgedaan in hoe daarmee om te gaan.’
* De opleiding tot politiekundige is vernieuwd en vervangen door de bachelor politieagent (3 jaar).
Ondanks dat je ervaring heel mooi kan aansluiten op het werk van een politieagent, kan het toch zijn dat je niet door de eerste selectiestap komt. Dat kan bijvoorbeeld zijn door het beperkte aantal plekken of het aantal aanmeldingen.
Janiek: ‘Ik woon op een kruispunt van drie politieregio’s. Dus toen de inschrijving bij een volgende ronde niet openging voor Oost-Nederland, dacht ik: ik ga voor de politieregio Midden-Nederland. Bij deze eenheid zeiden ze namelijk: je klinkt heel geschikt, maar je moet toch echt wachten tot er weer plekken zijn in Oost-Nederland. Ik vond dat verwarrend.’
Bij het kiezen van je politieregio is het belangrijk dat je kijkt naar je woonplaats en de afstand tot de regio’s waar mensen gezocht worden. Moet je vanuit jouw woonplaats naar plekken aan de andere kant van de regio, dan kun je zomaar voorbij de maximale reisafstand van een uur komen. Vanwege de onregelmatigheid van het agentenwerk, is het niet veilig en willen we de maximale reisafstand van anderhalf uur aanhouden.
Janiek: ‘Ik was dus wel binnen, maar moest wachten op de volgende openstelling. Toen kreeg de politieopleiding tegelijkertijd een nieuwe vorm, waardoor alles wat langer duurde. Maar mijn geduld werd beloond: na een tijd wachten mocht ik meedoen met de online tests van de selectieprocedure; de cognitieve test en taaltest (de taaltest vindt nu weer op de eerste selectie dag plaats).
Helaas, weer pech: ik kreeg te horen dat ik ze wél had gehaald, maar niet door kon in het proces. De moed zonk me in de schoenen.’
Er zijn bij elke openstelling een beperkt aantal opleidingsplekken beschikbaar. Eerst wordt gekeken naar de diploma-eis en de minimale leeftijdseis. Alle mensen die daaraan voldoen, gaan eerst de online cognitietest maken. Dit gebeurt omdat iedereen een kans moet krijgen. Daarnaast valt er bij de online test een deel van de mensen af, pas daarna weten we hoeveel geschikte kandidaten er daadwerkelijk zijn. Als dit er dus meer zijn, kan het zijn dat je niet meegenomen kan worden in de procedure. In dat geval worden kandidaten vergeleken. We kijken naar kennis, ervaring, culturele achtergrond, kennis van culturen, leeftijd, woonplaats. Je kunt in deze selectiestap dus best pech hebben, en hartstikke goed zijn, maar toch niet verder komen omdat er te weinig plekken zijn.
Janiek: ‘Je weet: de eerstvolgende sollicitatieronde mag ik gewoon weer meedoen. Maar je gaat natuurlijk niet stilzitten in de tussentijd. Ik doorliep de selectieprocedure bij de Dienst Justitiële Inrichtingen en haalde alles, van de sporttest tot het psychologisch onderzoek. Ondertussen draaide ik een keer een dienst mee in de noodhulp en deed ik nog meer ervaring op in mijn werk in de zorg, met mensen uit allerlei verschillende culturen. Ruzies waarbij iemand knock-out was geslagen, een verhanging, voorbereidingen voor een reanimatie. Daarnaast liep ik nog steeds hard, terwijl ik dat háát. Maar ik wilde gewoon tegen mezelf kunnen zeggen dat ik er alles aan had gedaan, ik wilde mijn motivatie laten zien.’
Het is slim om je wachttijd nuttig in te zetten door bij zo’n organisatie ervaring op te doen. Dit helpt je door je blik te verruimen, je komt in contact met heel veel diverse mensen. Dat gaat niet alleen over je Armeense buurvrouw helpen met het lezen van de krant, of stagelopen in een asielzoekerscentrum. Het gaat óók over: de dorpscultuur op het platteland leren kennen, door bijvoorbeeld vrijwilliger te worden bij de buurtvereniging. We zoeken namelijk diversiteit op álle vlakken.
Janiek: ‘Dat was echt wel een vraag die me bezighield: hoe ga ik nou zorgen dat ik opval? Toen heb ik de stoute schoenen aangetrokken en een recruiter bij de politie gebeld. Ik heb het hele verhaal uitgelegd en gevraagd: wat kan mij helpen? In dat gesprek ging het eerst vooral over het feit dat ik gewoon pech had, gezien de beperkte vraag in het gebied waar ik woon. Maar al pratend en vertellend over mijn ervaring raakte de recruiter en ik allebei weer zo enthousiast. En pepte hij me op: ‘Probeer het gewoon echt nóg eens!’
Vragen om advies bij een recruiter kan een goede actie zijn. Het telefoonnummer staat altijd in de vacaturetekst. Zo’n gesprek kan je helpen bij je motivatie, bij het opnieuw onder woorden brengen van je inschrijving, maar ook alvast ter voorbereiding op je intakegesprek.
Daar is de belangrijkste tip ook weer: wees specifiek. Als wij vragen “Hoe zie je het werk straks voor je?” en jij antwoordt met: “Nou, ik ga boeven vangen!” dan krijgen we niet de indruk dat je je in het werk hebt verdiept. Agentenwerk is veel meer dan dat, bereid jezelf voor door de persoonlijke verhalen van agenten te lezen of alle selectietips te bekijken.
Janiek: ‘Drie maanden later was het zover: Oost-Nederland ging weer open! En dit keer ging het lekker: al vrij snel mocht ik de online test doen, en al vrij snel hoorde ik: je mag door naar het intakegesprek! Eindelijk! Ik werd al een stuk hoopvoller: nu kan ik echt met mensen gaan praten, en kan ik mezelf echt laten zien. En ja hoor: na het intakegesprek mocht ik door.
Daarna volgde het psychologisch onderzoek en ik wist: dat is de ronde waar de meeste mensen afvallen. De spanning liep dus behoorlijk op. Het rollenspel ging voor mijn gevoel heel goed, maar ik kon echt geen hoogte krijgen van de psycholoog. Wat vond hij ervan? Wat zou hij denken? Ben ik wel geschikt? Het maakte me zenuwachtig. Het gesprek was op maandag, en het zou een week duren voordat ik iets zou horen. Vrijdag om half 4 had ik nog geen bericht... om half 5 was er nog geen bericht... En toen kwam eindelijk die mail: je bent door! Ik heb mijn zus schreeuwend en juichend opgebeld'.
De uitslag neemt wat tijd in beslag. De psycholoog moet eerst een beeld krijgen van de persoon en dat moet daarna uitgewerkt worden in een rapport. Daar moet uit blijken waarom een kandidaat een bepaalde score krijgt voor een bepaalde competentie, dat heeft aandacht nodig. De wachttijden per onderdeel.
Janiek: ‘De sporttest kwam in mijn geval na het psychologisch onderzoek, tegenwoordig is het meestal andersom. Daar had ik wel vertrouwen in. Bij de selectie voor de Dienst Justitiële Inrichtingen had ik hem ruim gehaald, dus dan zou het hier ook prima moeten gaan. Voor de sporttest mag je dan voor het eerst naar de Politieacademie. Overal politieauto’s, overal mensen in uniform, toen kriebelde het wel! Je denkt toch: misschien loop ik hier over een paar maanden tussen. Met een klein clubje gingen we de sportzaal in, nadat eerst nog kort de verificatie van de online cognitietest was gedaan. Iedereen was superzenuwachtig. Je wilt elkaar aanmoedigen maar bent ook met jezelf bezig: ‘Wat als ik het níet haal?’ Gelukkig ging het goed. Zo fijn dat dit onderdeel afgevinkt was.
De selectieonderdelen waarop ik zelf invloed kon uitoefenen, had ik nu gedaan. Nu volgde de medische keuring . Daarmee zat het altijd wel goed, maar je gaat je toch weer druk maken: wat als mijn oren of ogen niet goed zijn? Je wil het al zo lang zo graag, je wilt het nu niet meer uit je handen laten glippen. Het werd toch nog even spannend. Ze zei ‘Ik begin links’ en ik hoorde he-le-maal niks! Oh nee, dacht ik. Rechts ging wel goed. Wat bleek daarna: dat apparaat deed het gewoon even niet. Dat was wel een pak van mijn hart'.
Op de medische keuring kun je weinig invloed uitoefenen, maar er zijn wel dingen die je vooraf kunt doen: je kunt je ogen laten checken bij de opticien en je conditie trainen. Hier vind je de voorwaarden waar je ogen aan moeten voldoen. In een enkel geval kun je overwegen je ogen te laten laseren, begin daarmee wel ruim op tijd, al voor je aan het selectieproces begint. Daarnaast kan je met de Politie-Conditie-app oefenen voor de sporttest.
Janiek: ‘Ik wist: nu alleen de screening nog. Dat is een ronde waar weinig mensen afvallen, en het moet wel heel raar lopen wil ik er hier uitvliegen. Ik heb niks te verbergen, geen gek leven geleid. Maar stiekem ben je natuurlijk toch weer onzeker. Je wil gewoon het bericht horen dat je bent aangenomen – in de tussentijd ga je gekke dingen in je hoofd halen.’
De screening focust zich op jouw betrouwbaarheid en integriteit. Als je niet in aanraking bent geweest met de politie, dan heb je niets te vrezen. Ben je weleens gearresteerd, dan is het belangrijk om dat te vermelden.
Janiek: ‘Twee weken na de screening kreeg ik een mail. Ik was op mijn werk en had al gezegd: als ik het officiële bericht krijg dat ik aangenomen ben, ga ik huilen. En daar was die mail dan, dacht ik. Maar in het bericht stond alleen dat ik de screening en dus alle selectieonderdelen gehaald had – verder niks. Niet letterlijk: je bent aangenomen. Dus ik durfde het nog niet te geloven.
Een paar dagen later kwam het verlossende bericht: ja, ik was aangenomen. Er stond in wanneer ik mijn uniform kon gaan ophalen, ik had een officieel studentennummer – eindelijk was het echt. Ik was zo trots op mezelf. Opgeven is nooit een optie geweest. Als je iets echt heel graag wilt, dan lukt dat – ook al is het moeilijk en zit het tegen. Ik heb er hard voor gewerkt. En nu ga ik beginnen aan mijn politiecarrière!’
Wanneer je het weer opnieuw kunt proberen na een afwijzing hebben we voor je op een rij gezet.